Eind november 2020 organiseerde Leren voor Morgen een inspiratiebijeenkomst voor docenten. Tijdens de digitale sessie stonden docenten centraal. Een aantal docenten hebben filmpjes opgenomen die tijdens de bijeenkomst het startpunt van gesprekken waren. Deze filmpjes vind je hieronder terug!

  • Filmpje Wieneke Maris, Teachers for Climate
    Wieneke introduceert‘Teachers for Climate’, een netwerkorganisatie voor docenten die binnen hun school iets met duurzaamheid willen maar er soms alleen voor staan. Zelf is ze daarnaast binnen haar school coördinator van het ‘Global Issues network’ (GIN). Een netwerk dat het mogelijk maakt voor leerlingen om een eigen bijdrage te leveren aan duurzame ontwikkeling. Ze vertelt hoe zij met tien docenten en 50 leerlingen naar de Klimaatstaking in Den Haag is geweest. Hun school en het Dalton Lyceum in Den Haag steunden de leerlingen die mee wilden doen aan de klimaatstakingen met als gevolg dat een grote groep leerlingen ook mee kon doen aan de stakingen. Wieneke legt de link met actief burgerschap: leerlingen moeten elkaar gaan inspireren en het voort zeggen. Dan gaat de bal rollen. Als je dat als school faciliteert dan gaat het nog sneller. Het is wel belangrijk dat de ideeën  niet van de docent komen, maar dat je de ideeën van de leerlingen helpt faciliteren waar nodig.
  • Filmpje Hester Moens en Coen Klein Douwel
    In deze sessie staat systeemdenken centraal. Systeemdenken is van toepassing op heel veel bètavakken. Verschillende docenten uit deze deelsessie hebben zelf ervaring met het gebruik van systeemdenken. Hester geeft aan dat het belangrijk is dat je bij de start niet zomaar een conceptmap maakt maar dat je de leerlingen duidelijk maakt dat het om variabelen gaat. Als je uiteindelijk een systeemcirkel wilt tekenen met causale lussen, dan heb je variabelen nodig. Leerlingen bedenken zelf de variabelen en denken daarna over de relaties en hoe de invloed is. Tips voor meer inspiratie over systeemdenken: Stappenplan (geschikt voor PO en VO); boek van Jan Jutten "Natuurlijk leren" ; boek van Guus Geisen "Autopoïesis"
  • Filmpje Francoise Zinhagel 
    Françoise Zinhagel is leerlingbegeleider, begeleider van het Ecoteam en coördinator Duurzaamheid binnen Helicon Eindhoven. Om invulling te geven aan een duurzaam curriculum heeft zij de talentles Duurzaamheid voor de vmbo onderbouw opgezet: “Ik vond dat we te weinig deden aan stimuleren van duurzaam denken en handelen bij leerlingen. Als duurzaamheid in het beleid van de school staat moet het geen windowdressing zijn, maar moet je het ook echt doen”. Dankzij Eco-schools is het nu verankerd in het curriculum. Met de talentlessen bieden we leerlingen keuzemogelijkheden. Een van de projecten binnen de talentlessen is het project Duurzaamheid en mondkapjes. Vaak maakt Françoise gebruik van lesmaterialen van organisaties als Greenpeace of WWF. Dit bracht haar op het idee om een les te maken over zwerfkapjes. Leerlingen moeten dan zelf aan de slag. Ze hebben eerst het probleem in kaart gebracht van mondkapjes op straat. En worden vervolgens uitgedaagd om ook een inspirerend eindproduct te maken zoals een vlog of instructiefilmpje. De leukste eindproducten komen op de site. Het uitgangspunt van Françoise is dat leerlingen moeten weten wat duurzaamheid is. 
  • Filmpje over het Pantarijn (opgenomen door Oproep Gelderland)  
    De schooltuin van het Pantarijn staat centraal in deze sessie. Het startadvies voor docenten die ook aan de slag willen: verbinding zoeken met bestaande initiatieven en gewoon beginnen . Van daaruit kan het initiatief rustig uitbreiden naar verschillende vakken en leerniveaus. In het filmpje staat de werkgroep Pantarijn-Schooltuin centraal. De belangstelling van andere docenten richt zich op zowel praktische zaken als bestuurlijke ondersteuning en realisatie. Praktische vragen over bijv. roostering, hoe vaak en tijdens welke vakken wordt er door de leerlingen gebruik gemaakt van de tuin en zijn de leerlingen bijvoorbeeld ook zelf betrokken bij de inrichting van de tuin. Verrassend was dat naast biologie en economie ook een vak als klassieke talen gebruik maakt van de tuin. Het is een mooie plek om over Demeter en Persephone te horen, twee bekende figuren uit de Griekse Mythologie met een link naar de landbouw. Bestuurlijke ondersteuning zagen de docenten ook als een must voor het  lagen van een dergelijk project. Hoe kun je je leidinggevenden hiervoor warm maken? Waar kun je subsidie krijgen voor iets  dergelijks? Op het Pantarijn maakten ze de keuze om uren vrij te maken voor een coördinator die boven de schoolvakken hangt en de gemeente Wageningen werkte ook constructief mee. 
     
    Bronvermelding:
    Oproep Gelderland

Projecten VO

Museon

Museon is een interactief museum voor cultuur en wetenschap met een educatieve missie en een interdisciplinaire benadering willen ze mensen inspireren om de… Lees meer . . . .

The Global Challenge

The Global Challenge Global Exploration biedt middelbare scholen verschillende activiteiten aan om wereldburgerschap te stimuleren. De Sustainable Development… Lees meer . . . .

Online inspiratiesessie voor docenten in het VO

Eind november 2020 organiseerde Leren voor Morgen een inspiratiebijeenkomst voor docenten. Tijdens de digitale sessie stonden docenten centraal. Een aantal… Lees meer . . . .

Kick-off SustainaBul VO

De SustainaBul VO is een digitale zelfscan die scholen helpt om inzicht te krijgen in duurzaamheid binnen de school. VO voor Morgen werkt dit jaar aan de… Lees meer . . . .

Mijn ideale school

Doe mee! Vertel hoe jouw ideale school eruit ziet en maak kans op te gekke prijzen! HIER INLEVEREN Ik meld me aan voor de wedstrijd! Vind hier de wedstrijd… Lees meer . . . .

Plasticsoep in de klas

PO: Plastic Soup Foundation heeft een lespakket ontwikkeld voor groep 4 t/m 8. Met dit… Lees meer . . . .

Dag van de Duurzaamheid

Dag van de Duurzaamheid Organiseer jouw duurzame onderwijs initiatief op de dag van de… Lees meer . . . .

My Climate Action

Met My Climate Action komen jongeren (leeftijd 4 tot 15 jaar) met hun school in actie… Lees meer . . . .

World into your classroom

Vanaf 2015 krijgt SGE steeds vaker de vraag vanuit China om een wereldburgerstage te… Lees meer . . . .

Xplore project: Wereldburgerstage

In het onderwijs is wereldburgerschap een speerpunt geworden. Stichting Global… Lees meer . . . .
de duurzame docent 3

Duurzame Docent Verkiezing

Duurzame Docent: leren voor de toekomst inspireert! Lees meer . . . .

Spark the Movement

Bundeling van scholen voor een duurzaam en circulair Friesland Lees meer . . . .
lessengreenpeace

Greenpeace op school

Lesmateriaal voor basis- en voortgezet onderwijs. Handleidingen voor de docent Lees meer . . . .

Vogelkinderen

Scholierenroman over een groene toekomst In de young adult roman Vogelkinderen (13-16… Lees meer . . . .

Cursus Education for Sustainable…

Cursus Education for Sustainable Development Earth Charter International biedt een… Lees meer . . . .

VerduurSamen Challenge

Namens de provincie Noord-Brabant, Stichting Brabant Geeft Energie, de Nationale… Lees meer . . . .

De Groene Uitloper 030

Overzicht van activiteiten regio Utrecht op gebied van natuur, milieu en duurzaamheid Lees meer . . . .

Teachers for Climate

Leerkrachten ondersteunen leerlingen die zich inzetten voor een duurzame toekomst Lees meer . . . .

Gastlessen Jong & Duurzaam

Jongeren geven les duurzaamheid op het gebied van klimaat, economie, mode en de stad Lees meer . . . .

Gezonde Schoolpleinen

Natuurlijk bewegen, spelen en leren Lees meer . . . .

Groen Gelinkt

Zoek en vind inspirerende leermaterialen, gastlessen en workshops over natuur, milieu en… Lees meer . . . .

Leren van de natuur in ‘De Wilde Stad’​

Lesmateriaal voor de bovenbouw Voortgezet Onderwijs Lees meer . . . .

Biomimicry Challenge 'Focus op Bèta'

Biomimicry ofwel 'leren van de natuur' biedt een methodiek voor maatschappelijke… Lees meer . . . .

Energietransitie Masterclass

Een volledig overzicht van ons energiesysteem, de klimaatproblematiek en de noodzaak van… Lees meer . . . .

Waste Away Challenge

De afvalstrijd tussen middelbare scholen Lees meer . . . .

Operatie Instroom Workforce…

Ondersteuningstraject technisch curriculum Lees meer . . . .

Scholen als energie ambassade

Energiecampagnes van scholieren Lees meer . . . .

Zwerfafval Aanpak Emmen

Workshops over zwerafval Lees meer . . . .

De OnderWijzer

Campagne voor duurzaam onderwijs Lees meer . . . .

Energy Challenges

Gedrag en techniek komen samen en jongeren maken het verschil Lees meer . . . .

Actueel VO

Nieuw duurzaam onderwijs keurmerk

oktober 13, 2021
door kiki
Het keurmerk leren voor duurzame ontwikkeling is gelanceerd. Al het lesmateriaal wat leerlingen voorbereidt op een duurzame toekomst kan… Lees meer .....

Dit zijn de Duurzame Docenten 2021

oktober 12, 2021
door kiki
De winnaars van de Duurzame Docentverkiezing 2021 zijn bekend! Gisteren vond de prijsuitreiking plaats en werden de docenten tijdens een… Lees meer .....

Circular Skills: Textiel- en…

oktober 07, 2021
door kiki
LEES HIER HET VOLLEDIGE RAPPORT Het Circular Skills programma presenteert een nieuw rapport. In juni en juli heeft Leren voor Morgen i.s.m.… Lees meer .....

Nu live: Routekaart Duurzaam Onderwijs

september 23, 2021
door Daan
Tekst door Herman Radstake, Stichting Technotrend GA DIRECT NAAR DE ROUTEKAART De eerste versie van de Routekaart Duurzaam Onderwijs is… Lees meer .....

Duurzame Docenten 2020, waar zijn ze nu?…

augustus 24, 2021
door Sofie
Duurzame Docenten 2020, waar zijn ze nu? (Deel 2) Zouden docenten je aanraden mee te doen met de Duurzame Docent verkiezing? Deze duurzame… Lees meer .....
juli 16, 2021

Duurzaamheid in het DNA van de School

Stimuleringsregeling Visievorming Leren voor Duurzame Ontwikkeling Om scholen in het… Lees meer .....
juni 03, 2021

Filmpje duurzame studenten week Utrecht…

In deze video vertelt Giuseppe je meer over Leren voor Morgen: waar we vandaan komen,… Lees meer .....
juni 03, 2021

Verslag Circular Skills Symposium 2021

We reflecteren met onze projectpartners van Circular Skills tijdens een digitaal… Lees meer .....
apr 22, 2021

Onderwijshandleiding Circular Skills in…

Ga naar de onderwijshandleiding Om de circulaire transitie te versnellen zijn… Lees meer .....
apr 01, 2021

Duurzame PABO heeft de prestigieuze…

' A Rounder Sense of Purpose', een internationaal project over leerkrachtcompetenties… Lees meer .....
mrt 19, 2021

Routekaart Circulair en Duurzaam…

Zonnepanelen op het dak. Een lessenserie Plastic Soep Helden. Licht uit als het lokaal… Lees meer .....
jan 21, 2021

Inclusief onderwijs: wat, waarom en hoe

Bij duurzaam onderwijs wordt er vaak gedacht aan een schooltuin, een warme truiendag en… Lees meer .....
nov 17, 2020

Ecologische economie: voormalig…

George van der Meulen (61 jaar) woont in Leeuwarden en stopte recentelijk als docent… Lees meer .....
nov 13, 2020

Trainingsformat Circular Skills in het…

GA DIRECT NAAR DE TRAINING Op 29 september 2020 heeft O3-Effect een training… Lees meer .....
okt 28, 2020

Terugkijken: Inspiratiebijeenkomst VO

Op 14 oktober 2020 organiseerde CNME Maastricht en regio samen met Leren voor Morgen een… Lees meer .....
okt 12, 2020

Dit zijn de Duurzame Docenten 2020!

Veel inspirerende docenten dongen mee voor de titel Duurzame Docent 2020. De jury dit… Lees meer .....
okt 11, 2020

LHBTI+ in het onderwijs

Vandaag is het Coming Out Day. Sinds 2012 is LHBTI+ acceptatie een verplicht onderdeel… Lees meer .....
okt 09, 2020

Wat doen Duurzame Docenten VO?

Vandaag is de Dag van de Duurzaamheid aangebroken! Er is een hoop te vieren waaronder de… Lees meer .....
sept 28, 2020

Aanmeldingen open voor Verkiezing…

Om jonge generaties voor te bereiden op complexe uitdagingen, hebben ze duurzame… Lees meer .....
sept 01, 2020

Verduurzaming van het VO: aanmeldingen…

De SustainaBul is een begrip in het hoger onderwijs. De bul wordt jaarlijks uitgereikt in… Lees meer .....
juli 14, 2020

Inspiratiedocument Circular Skills in…

GA DIRECT NAAR HET RAPPORT Weten jouw leerlingen waar hun telefoon naartoe gaat als ze… Lees meer .....
mei 27, 2020

Aan de slag met praktijkgerichte…

In Nederland zijn we op weg naar een circulaire en duurzame toekomst. Maar om dat te… Lees meer .....
mei 05, 2020

Toekomstgericht denken in het…

Het curriculum is gedateerd en lessen uit verschillende crises worden niet meegenomen. De… Lees meer .....
mei 01, 2020

Earth School: 30 dagen duurzaam…

Docenten zijn druk met lessen op afstand. Dit vraagt veel van hen én van de ouders die de… Lees meer .....
apr 21, 2020

Duurzame Docenten 2020 gezocht!

Een duurzame toekomst begint met duurzaam onderwijs. Daarom roepen we ook dit jaar weer… Lees meer .....

Lesmateriaal

Energie:

Morgenland is een korte animatiefilm (12 min) die een beeld geeft van ons land dat zich nu midden in de energietransitie bevindt. Het laat de veranderingen zien die wij nu ondergaan en die ons dagelijkse leven steeds meer zullen bepalen. Er is ook lesmateriaal beschikbaar die de leerling zelfstandig kan doorwerken.

-----

Hoe zorgen we ervoor dat de energievoorziening 100% duurzaam is? Met de gratis serious game You’ve got the power gaan leerlingen in het vo en mbo actief met deze vraag aan de slag. Het stadsbestuur onderhandelt met de energieleverancier en de markt. Samen moeten ze tot de energietransitie komen. Zie ook dit filmpje.

Greenpeace

De leerlingen maken met de stroomranking een plan van aanpak waarin ze erachter komen welke stroom de school gebruikt en waarom. Er is een handleiding hoe je dit aan kan pakken met hulpmaterialen zoals een standaardvragenlijst.

-----

Greenpeace

Ga met je klas aan de slag met het thema klimaat en energie en gebruik de toolkit Energie Transitie. Leerlingen nemen de maatregelen van hun gemeente kritisch onder de loep. Meer lesmateriaal op de site van Greenpeace.

-----

Flevolandse EnergieFabriek

Ga mee op excursie naar de Flevolandse EnergieFabriek. Daar maken de leerlingen kennis met diverse vormen van duurzame energie. Tijdens de excursie bezoeken we de windturbine en/of de biovergister.


Voeding:

Het Wageningen Borlaug Youth Institute is een scholierenproject dat 4/5/6 havo en vwo leerlingen uitdaagt om op zoek te gaan naar een oplossing voor: “Hoe voeden we de groeiende wereldbevolking in de toekomst?”. Doe onderzoek, breng een advies uit en ga in gesprek met wereldleiders.

-----

Tijdens zes lessen leren leerlingen van vo en mbo over duurzame voedseltransitie. Dit lespakket is een samenwerking tussen Aeres MBO / HBO Almere, Jong Leren Eten Flevoland en IVN Flevoland.


Natuur:

De Nationale Buitenlesdag heeft een lespakket ontwikkeld dat stimuleert om buiten les te geven, gezien de natuur een positief effect heeft op de leerprestaties van kinderen én bijdraagt aan sociale en cognitieve ontwikkeling. 
-----
Doe mee met de Nationale Waterdiertjes Telling en leer zo over de kwaliteit van de sloot in de buurt. Door in te vullen welke diertjes je gevonden hebt wordt de waterkwaliteit berekend.

-----
Naturalis heeft een natuurwijzer op hun website staan, via de artikelen krijg je meer informatie over wat je hebt gezien of meegemaakt in de natuur.


Biomimicry:

IVN Natuureducatie en BiomimicryNL

Ga aan de slag met het lesmateriaal voor de bovenbouw en ontdek wat dieren en planten in de stad ons kunnen leren over wonen, voeding, transport en afval. Er zijn vier praktische opdrachten rond deze thema's. Jongeren gaan zelf op avontuur in hun eigen stad of dorp: onderzoekend leren bij uitstek. Iedere opdracht start met een filmclip uit ‘De Wilde Stad’. Zie ook de docentenhandleiding.

-----

BiomimicryNL

Heb jij weleens les gehad van docenten met 8 ogen, 4 magen of zuignapjes aan hun vingers? In deze challenge zien we de natuur als leermeester, en gaan we voor onze 'menselijke' uitdagingen op zoek naar antwoorden bij planten en dieren. De leerlingen worden in 6 blokuren meegenomen in de wereld van biomimicry en maken een eigen ontwerp. Geschikt voor tweede klas HAVO/VWO.

Op Biolearn staan korte lessenreeksen ter introductie van biomimicry.


21ste eeuwse vaardigheden:

Greenpeace

In dit simulatiespel kijken leerlingen naar klimaatverandering vanuit de ogen van de overheid, milieuorganisatie, energiemaatschappij of consument. Daarnaast hebben ze de nieuwsbrief Greenstream, hiermee krijg je dagelijkse updates in je inbox met documentaires, lespakketten en longreads.

-----

De verbinding

De verbinding laat jongeren meedenken over problemen en oplossingen op het gebied van duurzame ontwikkeling.

-----

Museon

In de Klimaatstudio ontdekken de leerlingen de sociaal-maatschappelijke impact van klimaatverandering. In de huid van journalisten gaan ze op onderzoek in Nederland, Kenia en Kiribati (Oceanië). Doel van hun onderzoek is het maken van een tv-uitzending over klimaatverandering en hoe men in verschillende plekken in de wereld hiermee omgaat.

-----

IVN

In het IVN Jongeren Adviesbureau voor het VO en het MBO gaan leerlingen aan de hand van actieve werkvormen en projecten aan de slag met vragen van organisaties en bedrijven. Een échte opdracht van een échte opdrachtgever.

-----

Ikcirculeer

E-waste en de grondstoffen in je mobieltje’ is een digitale lesbrief voor het vmbo door ikcirculeer en stichting Brabant Geeft Energie. Voor de docentenhandleiding en antwoordmodel kan je mailen naar info@ikcirculeer.nl.

-----

Op HoeZoMediawijs.nl kunnen kinderen vanaf 10 jaar en jongeren zelfstandig aan de slag met sociale media, mediavaardigheden en mediawijsheid. Thuis én in de klas!

-----

De educatieve onderzoekstool van de Dilemmabox laat leerlingen samenwerken met organisaties. Leerlingen van verschillende scholen werken digitaal aan een onderzoek. 


Economie:

Bekijk de documentaire Real Value met de klas en bespreek hoe de economie kan of moet veranderen om de wereld meer duurzaam te maken.

Overig

Day for Change biedt gastlessen aan over Wereldburgerschap, Duurzaam Ondernemen, Eigen Geld en Impact van corona wereldwijd. Meer informatie. 


Overige lesmaterialen:

Zoek binnen de collectie duurzame school VO in Wikiwijs naar leerarrangementen.

 

 logo lerenvoormorgen

Vragen? Mail de redactie


redactie